Đảm bảo chất lượng giáo dục tiểu học và chất lượng giáo viên tiểu học Print E-mail
19-02-2008

ĐẢM BẢO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TIỂU HỌC VÀ CHẤT LƯỢNG GIÁO VIÊN TIỂU HỌC – KINH NGHIỆM THẾ GIỚI VÀ BÀI HỌC CHO VIỆT NAM

TS. Nguyễn Kim Dung
 Chuyên gia kiểm định chất lượng giáo dục
Viện Nghiên cứu Giáo dục - Trường ĐHSP Tp. Hồ Chí Minh

Một người được gọi là một chuyên gia khi người đó luôn tạo ra các sai lầm có thể có trong một lĩnh lực chuyên môn rất hẹp nào đó (An expert is (someone) who has made all the mistakes which can be made in a very narrow field" - Niels Bohr

Tóm tắt: Chất lượng giáo dục nói chung và giáo dục tiểu học nói riêng luôn là mối quan tâm hàng đầu của chính phủ Việt nam, các nhà giáo dục, nhà trường, và công chúng. Trong những năm qua, theo ý kiến chủ quan của người viết, các nghiên cứu và các dự án cải tổ chất lượng giáo dục tiểu học và chất lượng giáo viên tiểu học dù đã được tiến hành tương đối thường xuyên nhưng vẫn chưa có tính hệ thống và tính khoa học. Một trong những lý do để đưa đến kết luận đó là chúng ta chưa có hệ thống đánh giá và kiểm định những thành quả đã đạt được và những thiếu xót tồn đọng một cách chính xác. Tuy nhiên, để có thể có được một hệ thống đảm bảo chất lượng giáo dục tiểu học có hiệu quả, chúng ta cần phải bắt đầu từ việc tìm hiểu những nguyên tắc cơ bản, những việc làm cần thiết trong lĩnh vực còn quá mới mẻ ở Việt nam này. Bài viết này đề cập sơ lược một số vấn đề có liên quan đến chất lượng giáo dục sau đây: 1) Các khái niệm và nguyên tắc cơ bản trong công tác đảm bảo chất lượng; 2) Các hoạt động đảm bảo chất lượng; và 3) vai trò trách nhiệm của người quản lý cấp trường trong việc đảm bảo chất lượng giáo dục. Bài viết tham khảo một số nghiên cứu nước ngoài về kiểm soát và đảm bảo chất lượng, đặc biệt là ở Hoa kỳ, nơi việc đảm bảo chất lượng đã có truyền thống lâu đời, và đưa ra một vài đề nghị đối với giáo dục tiểu học Việt nam.

Vài lời giới thiệu về kết quả nghiên cứu trên thế giới

Trong giáo dục tiểu học, chất lượng giáo viên và khả năng của giáo viên trong việc tiếp cận với công tác phát triển chuyên môn là một trong những điều kiện tiên quyết mà nhà trường cần phải kiểm soát để cải tiến chất lượng học tập của học sinh (Feranchak, Ragona, Avichai, vàTriana, 2002). Trong thập kỷ qua, đã có nhiều nghiên cứu về mối quan hệ của chất lượng giảng dạy của giáo viên và thành tích học tập của học sinh, và sau đây là một số kết luận:

  • Chất lượng giáo viên có ảnh hưởng lớn nhất đến thành tích học tập của học sinh (Ferguson, 1991).
  • Tăng cường giáo dục giáo viên có tác động lớn đến việc cải tiến thành tích học tập của học sinh (Greenwald, Hedges, and Laine, 1996).
  • Khả năng chuyên môn của giáo viên có tác động lớn đến việc học của học sinh và chỉ xếp thứ hai sau các yếu tố gia đình của học sinh (Ferguson, 1991).
  • Đầu tư vào việc giúp đở giáo viên rèn luyện chuyên môn là cách đầu tư đồng tiền có hiệu quả nhất để nâng cao thành tích học tập của học sinh (National Education Goals Panel, 1997).
  • Mong muốn của công chúng đối với giáo viên có kiến thức và kỹ năng chỉ xếp sau mong muốn được có những ngôi trường an toàn cho con cái của họ (Haselkorn and Harris, 1998).
  • Giáo viên có ảnh hưởng lâu dài lên thành tích học tập của học sinh (Bembry, et al., 1998).
  • Sự chênh lệch về mức độ hiệu quả của người giáo viên là một yếu tố quyết định mạnh mẽ trong việc học tập của học sinh (Darling-Hammond, 2000).

Qua những kết quả nghiên cứu trên, có thể thấy rõ vai trò của chất lượng giáo viên là rất quan trọng trong việc đảm bảo chất lượng giáo dục. Ở một số nước, dù các nhà quản lý giáo dục đã tỏ ra rất quan tâm đến vấn đề nâng cao chất lượng giáo viên, tuy nhiên, vẫn chưa có những thay đổi cơ bản trong nhà trường do vấn đề đảm bảo chất lượng trước nay không được chú trọng hoặc chưa được làm theo một phương pháp khoa học. Đối với người quản lý giáo dục, vấn đề chất lượng giáo viên, chuẩn giáo viên, và đánh giá giáo viên là vấn đề cần được đầu tư đúng mức. Để đánh giá đúng chất lượng giáo viên, ngoài việc xem xét cần phải đánh giá cái gì mà còn đánh giá như thế nào, và các hoạt động nào cần phải được tiến hành. Do đó, vai trò của người quản lý là rất quan trọng. Các phần trình bày dưới đây sẽ đi vào vấn đề đảm bảo chất lượng giáo viên, trong đó, gồm các phần: các vấn đề cơ bản, các hoạt động cần thiết, và vai trò của người quản lý.

Các khái niệm và nguyên tắc cơ bản trong công tác đảm bảo chất lượng

Chất lượng

Có nhiều giải thích và định nghĩa chất lượng trên thế giới và trong nước. Nhìn chung, theo các nhà nghiên cứu về chất lượng nói chung và chất lượng giáo dục nói riêng, chất lượng là một khái niệm trừu tượng và khó nắm bắt, khó định nghĩa. Một trong những định nghĩa được nhiều người tán thành nhiều nhất là chất lượng là sản phẩm làm ra phù hợp với mục tiêu, và khi sản phẩm đáp ứng được đòi hỏi của những người hưởng lợi: sinh viên, phụ huynh, người sử dụng, nhà trường, giáo viên, nhà nước, và cộng đồng.

Đảm bảo chất lượng

Đảm bảo chất lượng là một hệ thống các nguyên tắc làm việc có mục đích sắp xếp công việc trong một tổ chức nhằm đảm bảo rằng:

  • Các mục đích và sứ mệnh của tổ chức đó là rõ ràng và được tất cả mọi người trong cơ quan biết đến [tính minh bạch].
  • Có các hệ thống quản lý làm việc và ở đó công việc được sắp xếp trôi chảy, hết sức rõ ràng, và tất cả mọi người trong tổ chức đều phải được biết [tính kế hoạch].
  • Mọi người luôn hiểu rõ ai chịu trách nhiệm về cái gì [tính chịu trách nhiệm].
  • Quan niệm thế nào là chất lượng trong tổ chức đó phải được quy định trên giấy tờ và được sự đồng lòng của tất cả mọi người [tính nhất trí và quy định rõ chuẩn mực].
  • Có một hệ thống nhằm kiểm tra rằng tất cả công việc đều được làm theo kế hoạch; khi có gì sai sót - và chắc chắn sẽ có sai sót – có những phương pháp đã được đồng ý trước để sửa chửa các sai sót đó [các cơ chế đảm quản lý chất lượng] (Freeman, 1994:15-16).

Như vậy, đảm bảo chất lượng là một hoạt động vô cùng cần thiết dùng để giúp quản lý các cơ quan có thể đảm bảo là mọi hoạt động đều được làm theo kế hoạch theo sự phân công trách nhiệm rõ ràng và được mọi người nhất trí. Với công cụ quản lý này, các sai sót trong quá trình thực hiện dễ dàng được phát hiện và sửa chữa kịp thời trước khi đưa ra sản phẩm. Với đảm bảo chất lượng như một hệ thống quản lý chất lượng, những mục tiêu được đề ra ngay từ đầu của một tổ chức sẽ được thực hiện dễ dàng và có kết quả cao.

Các hoạt động đảm bảo chất lượng giáo viên

Trong công tác đảm bảo và đánh giá chất lượng giáo viên, các vấn đề sau đây thường được các nhà giáo dục chú ý đến: đánh giá các kỹ năng cơ bản, kiến thức, và khả năng thực hiện của giáo viên. Để đánh giá chất lượng giáo viên, người ta thường dựa vào các chuẩn mực, vào việc chuẩn bị, vào việc thực hiện giảng dạy và vào kết quả giảng dạy của người giáo viên. Để đạt được các chuẩn đó, người giáo viên phải có các kỹ năng cơ bản, có khối lượng kiến thức chung và việc thực hiện giảng dạy đúng yêu cầu.

Kiểm tra các kỹ năng cơ bản của người giáo viên:

Thay đổi các trọng tâm hoạt động trong công việc của người giáo viên tiểu học

Trong những năm sắp tới đây, có rất nhiều thay đổi trong cuộc sống nghề nghiệp của giáo viên tiểu học. Các biến động và thay đổi trên thế giới đòi hỏi người giáo viên hiện nay phải thay đổi và từ đó, trọng tâm của hoạt động giảng dạy cũng thay đổi. Sự ra đời của Internet và sự bùng nổ của công nghệ thông tin đòi hỏi không những người giáo viên phải trao dồi các kỹ năng chuyên môn như trước kia mà còn bắt buộc họ phải góp phần đào tạo ra một thế hệ công dân mới, các công dân của thời công nghệ thông tin, những người phải thành thạo các kỹ năng nghe nói đọc viết trong giao tiếp hàng ngày và giao tiếp điện tử, giao tiếp với những người xung quanh, và những người ở cách xa hàng ngàn cây số. Hơn nữa, học tập suốt đời phải trở thành mục đích của giáo dục hiện nay.

Các thay đổi cá nhân

Trong thế giới hiện nay, người giáo viên tiểu học phải đối diện với các vấn đề sống còn như sau: a) giải quyết các vấn đề trong chuyên môn; b) đối phó với sự căng thẳng trong lúc làm việc và cáp áp lực từ nhiều phía và; c) tránh sự cùn lụt trong chuyên môn. Ngoài ra, giáo viên cũng phải thay đổi thái độ về a) hài hoà giữa lý thuyết và thực hành; b) hoà nhập với cuộc sống bằng cách phản ánh lại thực tế; c) chấp nhận tính tự chủ của người học; d) chấp nhận việc dạy học với vai trò ngày càng thiên về tính dịch vụ.

Các kỹ năng mới của người giáo viên

Để đáp ứng được các yêu cầu ngày càng cao của nhà trường, giáo viên phải có được những kỹ năng sau đây:

  • Không những các kỹ năng trình bày bài dạy mỗi ngày, mà còn các kỹ năng khác như quản lý và tổ chức, giao tiếp, và quản lý dự án;
  • Thông thạo các kỹ năng sử dụng kỹ thuật công nghệ thông tin mới như Internet, giảng dạy bằng video…
  • Làm quen với các phương pháp mới trong các lĩnh vực đặc biệt của việc giảng dạy như đánh giá hồ sơ, giảng dạy dựa vào vấn đề, nội dung…
  • Làm quen với môi trường giáo dục mới với các tổ chức và dự án, với các thuật ngữ và cách làm việc mới trong đó việc đánh giá giáo viên, hệ thống kiểm tra, đảm bảo chất lượng, tự chủ và tính chịu trách nhiệm sẽ trở thành những khái niệm và hoạt động thường xuyên.

Sau đây là một đoạn trích trong sách Phát triển Chương trình Giảng dạy: Hướng dẫn Thực hành (Wiles và Bondi, 2002) về các nhiệm vụ và kỹ năng cơ bản mà một giáo viên tiểu học cần phải thực hiện mỗi ngày ở Hoa kỳ:

Lên kế hoạch, viết ghi chú mỗi ngày, chuẩn bị báo cáo tiến độ mỗi tuần, phân phối Florua, tập hợp các hoá đơn của siêu thị, bó báo, thu thập các nhãn hiệu xà phòng, viết các giấy chuyển trạm xá, đếm các xuất ăn trưa, thu tiền đăng ký sách, thu tiền mua vé, thu tiền xem phim sau giờ học, thu tiền mua tranh, viết các mẫu thu tiền, giải quyết các hồ sơ tích lũy, giải quyết các phiếu khoa học, giải quyết các phiếu đọc và toán, cập nhật các thẻ của học sinh, cho điểm vào máy tính và viết các phiếu báo cáo bằng tay, nêu lên một nhận xét tích cực cho mỗi đứa trẻ, tạo ta một dự án khoa học tốt, theo dõi các “hãy đăng ký” và điền vào các mẫu giấy pizza, đi theo các em bất cứ nơi nào chúng đến, ghi danh, cột giày, cài, cột lại áo quần, chùi mũi, đánh giá các em trong mọi lĩnh vực, điền vào các giấy tờ, điều khiển các chương trình, lau dọn, chỉ dẫn chương trình cho các em…, chuyển chỗ các sách giáo khoa và theo dõi chúng, tổ chức kiểm tra chí rận trên tóc học sinh, các kỹ năng xã hội của giáo viên (cho các em ợ, ngoáy mũi…), giải tán các đám đánh nhau, thay thế vai trò của bố mẹ trong tám tiếng mỗi ngày, theo dõi các dấu hiệu lạm dụng, cho mượn tiền ăn trưa, làm các bảng thông báo, phục vụ các buổi tiệc lớp và đóng vai trò bà mẹ của các em trong mọi phòng, nhớ các ngày sinh và các sự kiện đặc biệt khác, kiểm soát việc tiểu tiện, ăn trưa trong vòng 27 phút hay ít hơn, mất đi nhiều thời gian rảnh rỗi, tư vấn phụ huynh, làm việc trong các buổi hội chợ của trường, bán kẹo trong căng tin, hát các bài hát trường học, đặt mua tài liệu , mua hàng trăm bánh nhân táo của hướng đạo sinh nữ,i tổ chức các buổi tham quan dã ngoại, dạy một môn học ở nhiều trình độ khác nhau, làm việc với một loại trẻ em trong suốt tám tiếng đồng hồ, chuẩn bị danh sách học sinh danh dự, xác định loại quần áo thích hợp,ii có các nhiệm vụ liên quan đến xe buýt, giam nội trú, gọi phụ huynh, chuẩn bị các danh sách có mặt hoàn chỉnh, khen thưởng theo quí, tìm vật thất lạc, tham gia các buổi họp PTA,iii rút ngắn tài liệu, chữa các bài kiểm tra chuẩn,…và cuối cùng, tất nhiên, là giảng dạy.

Trong bài viết này, người viết chỉ tập trung vào kỹ năng cuối trong phần trích dẫn trên, kỹ năng giảng dạy, vì ở các trường tiểu học Việt nam, phần lớn các nhiệm vụ tương tự trên có thể sẽ do giáo viên bảo mẫu đảm nhiệm nếu các em học bán trú, và thường ở Việt nam, giáo viên bảo mẫu đóng vai trò thứ yếu hơn trong các hoạt động chuyên môn.

Vậy trong hoạt động chuyên môn, vấn đề kỹ năng chuyên môn sẽ là vấn đề chủ yếu. Một câu hỏi tưởng như là ngớ ngẩn, nhưng cần thiết để đánh giá các kỷ năng cơ bản của người giáo viên là: Các giáo viên đứng lớp có biết đánh vần đúng, có biết sử dụng máy vi tính, biết viết, và biết giao tiếp (với học sinh, phụ huynh, cộng đồng…) một cách có hiệu quả không? Trong các cuộc thi tuyển công chức, người ta có thực hiện các kiểm tra về các môn như đọc, toán, viết, kể chuyện và các kỹ năng cơ bản khác không? Thiết nghĩ, để có thể bước vào nghề dạy học, các giáo viên tiểu học cần phải có những kỹ năng cơ bản đó.

Khối lượng kiến thức chung:

Khối lượng kiến thức chung mà một giáo viên tiểu học có cũng đóng vai trò quan trọng trong việc đánh giá chất lượng giảng dạy của họ. Các trường tiểu học ở Hoa kỳ thường cho phép giáo viên tiểu học có bằng cấp về giáo dục, nhưng họ cũng đòi hỏi các giáo viên phải có các kiến thức chung để có thể đảm bảo chất lượng giảng dạy. Có một thực tế là những giáo viên tiểu học có kiến thức chuyên ngành sâu sẽ ít khi ở lại lâu ở cấp độ tiểu học, mà sẽ chuyển sang các trường trung học cơ sở hay phổ thông. Tuy nhiên, việc giáo viên tiểu học có được các kiến thức chuyên ngành tương đối cũng góp phần vào việc nâng cao chất lượng học tập của học sinh.

Đánh giá thực hiện giảng dạy:

Việc đánh giá kiến thức và kỹ năng cơ bản của giáo viên có thể được thực hiện ngay khi tuyển họ vào làm việc, còn việc đánh giá việc thực hiện giảng dạy cần phải được tiến hành nhiều lần trong thời gian giáo viên công tác. Ở Hoa kỳ, người giáo viên được cấp giấp phép hành nghề khi đã được kiểm tra các kiến thức và kỹ năng cơ bản cùng với phương pháp sư phạm. Khi đã được tuyển chọn vào một trường tiểu học, họ thường được một giáo viên có kinh nghiệm hướng dẫn trong các năm đầu và được giáo viên đó đánh giá dựa vào chuẩn giáo viên của tiểu bang.

Các hoạt động đảm bảo chất lượng

Một trong những cơ chế đảm bảo chất lượng của các trường tiểu học ở Mỹ là 1) Xây dựng hệ thống đảm bảo chất lượng trong cơ quan; 2) tuyển chọn các giáo viên đã vượt qua các kỳ thi sát hạch được các cơ quan kiểm định có uy tín cấp giấy phép hành nghề giảng dạy tiểu học; 3) giúp đỡ và tiến hành các kỳ thi chuyên môn đối với các mới bắt đầu và giáo viên giảng dạy không đạt chuẩn sau ít nhất là hai học kỳ liên tiếp; và 4) thuê cơ quan kiểm định chất lượng độc lập từ bên ngoài vào.

Trên thế giới, thường các hệ thống đảm bảo chất lượng được thiết kế như sau:

Sơ đồ 1: Hệ thống đảm bảo chất lượng cơ bản (theo Freeman, 1994:28)

kimdung002.gif

Các hoạt động đảm bảo chất lượng và tự đánh giá là các hoạt động chủ yếu ở các trường tiểu học Hoa kỳ. Xin được giới thiệu một trong các hoạt động đó ở các nghiên cứu của KNEA (Kansas National Education Association). Theo các nhà nghiên cứu ở tổ chức này, chất lượng giảng dạy của giáo viên được đảm bảo khi có nhà trường có đủ các điều kiện làm việc nhằm củng cố thành tích học tập. Các nhà nghiên cứu và dự án đã xác định các điều kiện sau đây sẽ ảnh hưởng tích cực đến việc học tập:

  • Sỉ số lớp: Từ lớp 1 đến lớp 3 giới hạn từ ít hơn 19 em trở xuống
  • Thời gian phối hợp
  • Có sự hướng dẫn, cố vấn và giúp đỡ có hiệu quả của đồng nghiệp
  • Có một hệ thống đánh giá có hiệu quả
  • Phát triển chuyên môn theo nhu cầu của giáo viên
  • Sự hỗ trợ để đạt được danh hiệu giáo viên đạt chuẩn quốc gia, và
  • Một giáo viên có trình độ, năng lực và chu đáo trong mỗi lớp học.

KNEA đã phát triển các chuẩn nhằm cung cấp các điều kiện làm việc cho giáo viên để cải tiến chất lượng học tập của học sinh, bắt đầu từ tháng 12 năm 2000. Các chuẩn này được chuẩn bị rất cẩn thận và hy vọng sẽ ảnh hưởng đến khoảng 75 % giáo viên ở Kansas gặt hái được nhiều thành công. Sau đây là một vài ví dụ về các chuẩn dựa vào các điều kiện làm việc của giáo viên.

Sự hướng dẫn, cố vấn/Sự giúp đỡ của đồng nghiệp

Thành tích học sinh và chất lượng giáo dục có liên quan rất nhiều đến chất lượng giảng dạy và năng lực của giáo viên trẻ. Các nghiên cứu cho thấy rằng ở Hoa kỳ tỉ lệ giáo viên bỏ nghề sau khi làm việc được một năm là rất cao, và nếu như giáo viên mới được giúp đỡ hiệu quả, chỉ có khoảng chừng 10 phần trăm giáo viên bỏ nghề sau một năm làm việc, 30 – sau ba năm, và trên 50 sau năm năm ở các tiểu bang Hoa kỳ.

Thời gian làm việc với học sinh

Kết quả nghiên cứu của KNEA cho rằng giáo viên Hoa kỳ dành nhiều thời gian cho học sinh của mình hơn các giáo viên ở các quốc gia mà công trình đã tìm hiểu. Trừ thời gian rảnh dành cho ăn trưa và thời gian chuẩn bị lên lớp, một giáo viên tiểu học Hoa kỳ phải làm việc trên 30 giờ mỗi tuần với học sinh của mình. Giáo viên Nhật bản chỉ dành 17-20 giờ đứng lớp, và giáo viên Đức – 21 giờ.

Để đạt được chuẩn quốc gia và quốc tế, và để tăng tiền lương cho giáo viên và cải tiến điều kiện làm việc của họ, các nhà giáo dục tiểu học Hoa kỳ đang đề nghị với Bộ giáo dục các tiểu bang: giảm giờ tiếp xúc hàng ngày với học sinh để giáo viên tiểu học có nhiều thời gian lên kế hoạch và chuẩn bị bài và đồng thời tăng số ngày đi học của học sinh lên.

Sỉ số

Lợi ích của lớp học nhỏ hơn với giáo viên có chuyên môn là quá rõ. Các nghiên cứu, bao gồm các nghiên cứu của Tennessee STAR với chương trình SAGE của Wisconsis, và với sáng kiến giảm sỉ số của California cho thấy rằng với số lượng học sinh ít hơn và chuyên môn giáo viên tốt hơn đã đưa đến kết quả là thành tích học tập của học sinh cao hơn, có nhiều sự chú ý hơn cho từng cá nhân học sinh, và ít xảy ra các vấn đề tiêu cực trong lớp học hơn.

Lớp học nhỏ trong những năm đầu của tiểu học giúp học sinh nắm vững căn bản của môn toán và đọc. Lớp học nhỏ cũng đưa đến những lợi ích lâu dài sau này, như có ít học sinh ở lại lớp, thành tích học tập cao thậm chí sau này khi các em lên các lớp trên với sĩ số cao hơn, và tỉ lệ các em thành công khi vào đại học cao đẳng cũng cao hơn. Hơn thế nữa, các học sinh có kỹ năng đọc tốt ở cuối lớp 3 sẽ có khả năng thành công trong học tập và tốt nghiệp phổ thông trung học sẽ cao hơn.

Việc giảm sĩ số lớp học ở các lớp đầu sẽ dẫn đến kết quả học tập cao rõ rệt và có ảnh hưởng quan trọng đến học sinh khi lớp học còn khoảng từ 15-20 em. Thành tích học tập sẽ cao hơn nếu như tỉ lệ đạt đến mức 1/1.

Ngoài ra, các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng có một hệ thống đánh giá hiệu quả là một trong những điều kiện làm việc lý tưởng để giáo viên phát huy hết năng lực và trách nhiệm của mình.

Vai trò trách nhiệm của người quản lý cấp trường trong việc đảm bảo chất lượng giáo dục

Đảm bảo chất lượng giáo dục phải là một trong những quan tâm hàng đầu của người làm quản lý giáo dục, trong đó có giáo dục tiểu học. Sau đây là một vài ví dụ về vai trò và trách nhiệm mà một người quản lý các trường tiểu học ở nước ngoài phải thực hiện:

  • Người quản lý phải hiểu được tầm quan trọng của công tác đảm bảo chất lượng giáo dục trong nhà trường;
  • Người quản lý cần kết nối các hoạt động đảm bảo chất lượng giáo dục với mục đích, mục tiêu giáo dục đã được đề ra cho nhà trường và chiến lược, các kế hoạch hành động để thực hiện các mục đích, mục tiêu đó. Khuynh hướng hiện nay trên thế giới là người quản lý chuyển đổi từ việc kiểm soát chặt chẽ đầu vào sang việc cố gắng phấn đấu để đạt được những mục tiêu giáo dục ở đầu ra. Điều đó cũng dễ hiểu vì ở các nước, giáo dục tiểu học cũng là giáo dục bắt buộc, vì vậy việc hạn chế đầu vào là không có. Tuy nhiên, để đầu ra đạt chất lượng, cần phải có nhiều nỗ lực và kế hoạch để đảm bảo là các em khi ra khỏi trường phải có được các kiến thức và kỹ năng cơ bản, cần thiết để tiếp tục học lên.
  • Người quản lý cần phải thấy rõ vấn đề chất lượng giáo viên là một trong những vấn đề cốt lõi của công tác đảm bảo chất lượng học tập.
  • Người quản lý cần phải có phong cách lãnh đạo, cỗ vũ học tập, tạo điều kiện cho tính hợp tác trong cơ quan phát triển, khuyến khích sự đa dạng, ủng hộ sử dụng công nghệ, thực hiện cơ chế tự chịu trách nhiệm, phát triển việc giảng dạy theo cách hướng dẫn, và chủ trương ủng hộ các gương làm việc tốt.

Việc quyết định nội dung gì thích hợp cho học sinh tiểu học không phải lúc nào cũng dễ. Chương trình kiểm tra hiện nay thường điều khiển việc lựa chọn nội dung. “Dạy học để kiểm tra” đã trở thành hiện tượng chung của nhiều lớp học.

Đánh giá, bước thứ tư của chu kỳ phát triển chương trình, là một giai đoạn quan trọng. Tính chịu trách nhiệm của các nhà lãnh đạo nhà trường về việc thực hiện của mình phải khuyến khích họ trở nên cả hiệu quả lẫn năng lực trong việc phát triển chất lượng các chương trình trong nhà trường. Các tiêu chí lịch sử dùng cho chất lượng chương trình, cộng với nghiên cứu giáo dục có cơ sở, sẽ hướng dẫn các nhà lãnh đạo chương trình trong các đánh giá của họ về chương trình đào tạo nhà trường. 

Vài đề nghị đối với giáo dục tiểu học Việt nam

Hiện nay, dự án tiểu học Việt nam đang ở giai đoạn bắt đầu, trong đó các hoạt động tích cực nhằm nâng cao chất lượng giáo dục tiểu học đang được từng bước triển khai như sắp xếp lại chương trình học hợp lý, như thành lập các chuẩn giáo viên tiểu học và đánh giá giáo viên theo chuẩn. Việc thành lập một hệ thống đảm bảo chất lượng giáo dục tiểu học cần phải liên kết chặt chẽ với các hoạt động nói trên, trong đó có sử dụng các kinh nghiệm thế giới về các cơ chế đảm bảo chất lượng là rất quan trọng.
Người viết xin được đề nghị các bước sau đây cho sự nghiệp xây dựng giáo dục tiểu học:

  • Cần phải xác định lại sứ mạng, mục đích và mục tiêu của giáo dục tiểu học;
  • Dựa vào các mục tiêu đó mà đưa ra chương trình học phù hợp cho các trường, đồng thời đề ra các chuẩn mực để giáo viên phấn đấu.
  • Để đạt được các mục tiêu giáo dục và chuẩn mực đó, cần có chiến lược, kế hoạch phù hợp, khoa học, một bộ máy quản lý có năng lực, và một hệ thống đảm bảo chất lượng để đánh giá sau những thời gian nhất định.
  • Hệ thống đảm bảo chất lượng tiểu học, do đó, sẽ đóng vai trò như một bộ phận quản lý chất lượng nhằm giúp đơn vị giáo dục phát huy các thành quả đạt được và xem xét lại các thiếu xót để thực hiện các mục tiêu đã đề ra.

Tài liệu tham khảo

  • Bembry, K. L., Jordan, H. R., Gomez, E., Anderson, M. C., and Mendro, R. L. (1998). Policy Implications of Long-term Teacher Effects on Student Achievement. A Paper presented at the 1998 Annual Meeting of the American Educational Research Association, San Diego, CA.
  • Darling-Hammond, L. (2000, January). Teacher Quality and Student Achievement: A review of state policy evidence. Education Policy Analysis Archives, 8, 1, 1-49.
  • Feranchak, B., Ragona, A. J., Avichai, Y., and Triana, A. (2002). Quantitative Evaluation of an Intensive Mathematics and Science Professional Development Intervention on Student Achievement. Chicago, Il.: The Teachers Academy for Mathematics and Science.
  • Ferguson, R. (1991, Summer). Paying for public education: New evidence on how and why money matters. Harvard Journal of Legislation, 28, 2, 465-498.
  • Greenwald, R., Hedges, L., and Laine, R. (1996, Fall). The effect of school resources on student achievement. Review of Educational Research, 66, 361-396.
  • Haselkorn, D. and Harris, L. (1998). The essential profession: A national survey of public attitudes toward teaching, Educational Opportunity and School Reform. Recruiting New Teachers, Inc.
  • Jackson State University (2002). Quality Assurance Program (QAP) for First Year Teachers: http://www.jsums.edu/~ed/Teacher.PDF
  • National Council for Accreditation of Teacher Education (NCATE). (1997). Draft Standards for identifying and supporting quality professional development schools.Washington, DC: Author.

Some of the Research Sources Supporting Working Conditions Position

  • Helping New Teachers Succeed, NEA’s New Teacher Support Initiative (Mentoring New Teachers),
  • Mentoring, Peer Mentoring Training Materials, by Marilyn Rogers, NEA Training and Organization Development, Affiliate Capacity Building, 1999.
  • The Status of Peer Assistance, Peer Assistance and Review, Teacher Evaluation, and Professional Development in Kansas School Districts: A Report of the KNEA work team on Strengthening the Teaching Profession by Don Anderson, Mark Desetti, Marilyn Flannigan, Tim Schultz, June 1, 1999.
  • “How US Teachers Measure Up Internationally, A Comparative Study of Teacher Pay, Training, and Conditions of Service", by Nelson and O’Brien, 1993.
  • Local Success Stories, REDUCING CLASS SIZE, US Department of Education, November 1999.
  • Reducing Class Size: What Do We Know, RIE November 1998.
  • Local Success Stories, REDUCING CLASS SIZE, US Department of Education, November 1999.
  • What Matters Most: Teaching for America’s Future, Report of the National Commission on Teaching and America’s Future, September 1996.
  • Solving the Dilemmas of Teacher Supply, Demand and Standards: How Can We Ensure a Competent, Caring Qualified Teacher for Every Child, Linda Darling-Hammond, National Commission on Teaching and America’s Future, 2000.
  • Put Students First, The Kansas Commission on Teaching and America’s Future,, May 2000.
  • Educational Testing Service: Teacher Classroom Practice Matter Most for Student Achievement, October 2000.
  • Good Teaching Matters, How Well-Qualified Teachers Can Close the Gap, A Publication of The Educational Trust, Summer 1998.
  • Also “The Certification System of the National Board for Professional Teaching Standards: A Construct and Consequential Validity Study”; The National Board for Professional Teaching Standards, 2000. (As described by Education Week on October 25, 2000)

Viết ngày 12/10/2003
Cập nhật ngày 30/1/2008

i Dịch từ “ girl scout cookies” là các tổ chức dành cho các bé gái ở Hoa kỳ – [chú thích của người dịch]

ii  Dịch từ “ locates appropriate clothing” -- [chú thích của người dịch]

iii  PTA: Hiệp hội Phụ huynh và Giáo viên [chú thích của người dịch]

Cập nhật ( 10-04-2008 )
 
Trang chủ - Liên hệ - Webmail - Sitemap
Bản quyền © 2008 của Viện Nghiên Cứu Giáo Dục - Trường ĐH Sư Phạm Thành phố Hồ Chí Minh.
Ghi rõ nguồn www.ier.edu.vn khi sử dụng lại thông tin từ website này.
115 Hai Bà Trưng, Quận 1, TP. Hồ Chí Minh - Tel: 84-8-38224813, 38272891 - Fax: 84-8-38273833